هر موقعيتي مي تواند استرس زا باشد از زلزله گرفته تا بصدا درآمدن زنگ تلفن ولي در هر حال وقتي استرس واقع مي شود شما ممكن است نتوانيد در آن لحظه راهي براي خلاص شدن از شرايط موجود پيدا كنيد.

از نظر مكاني نيز استرس در هر مكاني امكان وقوع دارد؛ خانه، مدرسه، محل كار، اتوبوس، مراكز خريد، ارتباطات و ... بنابراين كاملاً ضروري است كه ما خود را عادت بدهيم به مثبت انديشي، تا بتوانيم با آرامش با شرايط خاص مواجهه شويم. مهمترين چيزي كه مي تواند به ما كمك كند تا استرسهاي طاقت فرسا را تحمل نماييم، اين است كه با موقعيتهاي پيش آمده با هوشمندي روبرو شويم. 10 پيشنهاد زير به شما كمك مي كند تا مسير حركت خود را به سوي آرامش و مديريت استرس هموار نمائيد:

¤ اهميت مشكل خود را ارزيابي كنيد، آيا مشكل پيش آمده خارج از تحمل شماست؟ گستره و دامنه اين مشكل چقدر است؟ آيا واقعاً نمي توانيد آنرا كنترل كنيد؟ اينها سوالاتي است كه شما بايد به آنها پاسخ دهيد.

¤ حداكثر توانايي و كنترل خود را بكار بريد، پاسخ سوالات فوق به شما كمك مي كند تا راههاي متفاوت افزايش كنترل خود را بررسي و بهترين راه را انتخاب نمائيد. بنابراين براي رسيدن به كنترل بايد از حداكثر توان و كوشش خود استفاده نمائيد.

¤ اطلاعات مناسب را به خوبي جمع آوري كنيد. اطلاعاتي كه به نحوي به شما كمك مي كند. بطور مثال در زمانيكه بيمار مي شويد چه كسي يا كساني مي توانند به شما كمك كنند؟ براي آنكه بتوانيد در شرايط خاص از كمك مالي برخوردار شويد چه منابعي وجود دارد؟

و يا حتي در مواقعي كه ميزان فشار به حداكثر خود مي رسد مثل وقوع زلزله يا طوفان و ... چه اقدامات اوليه و پيشگيرانه مي تواند از شدت و ميزان آسيب بكاهد و در نتيجه شرايط استرس زا را براي شما قابل تحمل تر نمايد.

مثال ديگر اطلاعات مربوط به شرايط و چگونگي دورانهاي مختلف زندگي مثل حاملگي، بلوغ، سربازي و ... است كه آگاهي شما را در برخورد مناسب با مثلاً زماني كه فرزندتان به سربازي مي رود افزايش مي دهد. بنابراين راحتتر مي توانيد شرايط بيروني و دروني خود را كنترل كنيد.

¤ خودتان را منزوي نكنيد. يا به اصطلاح خود را در يك قفس شيشه اي قرار ندهيد. در اين صورت اين شما هستيد كه در مشكل حل مي شويد.

¤ اهداف خود را مشخص كنيد و براي رسيدن به آنها برنامه ريزي داشته باشيد. آيا براي آينده خويش چشم اندازي داريد؟ آيا راههاي رسيدن به آنرا ارزيابي و مشخص كرده ايد؟ امكانات خود را چطور؟ و... پاسخ به اين سوالات به شما كمك مي كند تا موانع موجود در مسير حركت خود را بشناسيد و براي مقابله با آنها آمادگي پيدا كنيد. تقويت آمادگي خود، يكي از ابزارهاي مهم در تقويت اعتماد به نفس شما محسوب مي شود كه شاه كليدي است براي مديريت استرس.

¤ اين حقيقت را بپذيريد كه واكنش شما به استرس آن چيزي است كه شما فكر مي كنيد و عمل مي كنيد. بنابراين نوع تفكر و نگرش شما پيرامون مسايل مختلف موجب تغيير واكنش هاي شما نيز خواهد شد.

¤ از خود مراقبت كنيد، تغذيه مناسب داشته باشيد و به موقع و مناسب استراحت كنيد. به قول معروف «عقل سالم در بدن سالم». ولي بطور عمومي مردم به سلامتي و تغذيه خود توجه نمي كنند، و وقتي با يك موقعيت دشوار روبرو مي شوند، واكنشهايي از خود بروز مي دهند كه مناسب نبوده و نه تنها آنها را بر شرايط مسلط نمي كند، گاهي نيز ممكن است بدليل اتخاذ شيوه هاي غلط، استرس و بحرانهاي ديگري را نيز براي فرد بوجود بياورد. مثلاً راننده اي كه به علت عدم خواب كافي با وسيله نقليه اي تصادف مي كند. پرخاشگري و سر و صداي او موجب مي شود كه درگيري به وجود بيايد و چه بسا يك تصادف ساده به ضرب و جرح و حتي قتل منجر گردد.

¤ با ديگران مشورت كنيد و از آنها كمك بخواهيد. گاهي اوقات فكر شما درست كار نمي كند و روي يك مسئله يا نقطه اي متمركز مي شويد. گاهي نيز از اينكه از مشورت و راهنمايي ديگران بهره مند شويد، احساس خوبي نداريد. ولي بهرحال بايد واقعيتها را پذيرفت، اينكه فكر و خرد جمعي كمتر اشتباه مي كند اصلي انكارناپذير است. بنابراين مشورت و راهنمايي ديگران، بويژه افرادي كه توانايي و دانش كافي در زمينه مورد نظر شما را دارند، شما را در انتخاب بهترين و مناسبترين واكنش هدايت مي كند.

¤ اجازه ندهيد بحران گسترش يابد. آنرا متوقف كنيد. يا لااقل به آن شاخ و برگ ندهيد، بطور مثال همسر شما به تازگي شبها دير به منزل مي آيد، مشاجره شما در حضور فرزندانتان نه تنها مشكل را حل نمي كند بلكه باعث مي شود فرزندان را نيز درگير ماجرا نموده و اضطراب وارده به آنان عملكرد رفتاري و تحصيلي اشان را مخدوش نمايد. بنابراين بهتر است مشكل در حيطه رابطه زناشويي اتان حل و فصل گردد.

¤ يك روان درماني كوتاه مدت براي كساني كه تمايل به تغيير تفكر و نگرش خود دارند، پيشنهاد مي شود.

مرضيه مصلحي